Lenette van Dongen is opnieuw gegroeid

Door Joep van Ruiten op De Volkskrant

Twee jaar geleden stond ze ineens: Lenette van Dongen, cabaretiere. Zaal na zaal wist ze in te palmen. En dat wekte veel verbazing, want hoe vaak komt het voor dat een relatief onbekende dame er in slaagt een avond lang goede grappen te maken? Zoiets is uiterst zelfdzaam. Maar Van Dongen, daarvoor actief in kleine musical-rollen en de Comedy Train, presteerde het in 1993 met 'Mag het wat zachter' op veelbelovende wijze. Na zo'n ijzerstreke entree kan het vervolgt alleen maar tegenvallen. Immers, een debuut is het produkt van jaren broeden en daardoor extra moeilijk te overtreffen. Van Dongen lijkt daar allerminst last van te hebben, want in haar nieuwe programma laat ze zien dat het predikaat toevalstreffer niet op haar van toepassing is. Ze is, om maar met de deur in huis te vallen, nog groter dan ze in 1993 al leek. En het rare is, dat er op het eerste gezicht in vergelijking met twee jaar terug niet eens zo gek veel is veranderd. Haar zangstem is nog even sterk, de beweegelijkheid onverminderd dynamisch en de teksten varieren opnieuw van ronduit hilarisch tot aangrijpend gevoelig. Zelfs de thematiek is dezelfde gebleven. Dertigers uit 'Mag het wat zachter' tobben in 'Nee, nee en nog eens nee' onverminderd voort, tegen beter weten in. De groei zit 'm bij Van Dongen in andere dingen. het is alsof ze de beslommeringen van het leven scherper is gaan zien en alsof ze, wellicht dankzij haar succesvolle debuut, nog beter beseft dat de zaal er is om ingepakt te worden. En dus zet ze een moderne zelfstandige vrouw op de planken, die zelfs voor mannen volstrekt herkenbaar is, om deze creatie van alle opsmuk te ontdoen en vervolgens op de rand van wanhoop te brengen.

Zoiets is natuurlijk vaker gedaan, maar zelden was de spiegel zo natuurgetrouw. de wijze waarop Van Dongen -voor de klerenkast- sluimerende relatieproblemen opdist is pijnlijk en tegelijkertijd verlossend grappig. Van rollenpatronen maakt ze onoverbrugbare kloven en die dicht ze weer met ontwapenende zelfspot. In 'Mag het wat zachter' kon Lenette van Dongen nog beticht worden van overdadigheid in woord en gebaar. Ditmaal is daar absoluut geen sprake van. Ze weet haar talenten -en dat zijn er velen- uitstekend te doseren en geeft op die manier 'Nee, nee en nog eens Nee' een welverdiende ondertitel mee: 'Meer, meer en nog eens Meer'. Met deze dame kunnen we nog jaren vooruit.